HENDRIK-IDO-AMBACHT - De gemeenteraad knoopte 12 oktober tijdens een langdurige vergadering politieke knopen door de toekomst van de lokale opvang van vluchtelingen. De raad sprak ook over de aanpak van hardnekkig verkeerslawaai. De raadszaal vormde het decor voor een avond vol scherpe standpunten, een levendig verloop en besluiten die de politieke verhoudingen helder blootlegden.

Verworpen voorstellen SGP/CU en CDA
De oppositie, de gecombineerde fractie SGP-ChristenUnie, slaagde er na diverse inhoudelijke discussies niet in om een meerderheid te behalen voor een ingediend amendement. En ook niet voor een motie over de toekomst van de asielopvang. Daarna strandde een motie van het CDA om verkeersgerelateerde geluidshinder steviger aan te pakken. Dit gebeurde na een stemming met een krappe meerderheid van 12 tegen 11 stemmen, waardoor het voorstel van het CDA definitief werd verworpen. 

Schorsingen bij levendig debat asielopvang
Bij het gevoelige agendapunt over de duurzame opvang van asielzoekers en het hervatten van het bijbehorende draagvlakonderzoek stond de bestuurlijke regie centraal. De belangen waren groot, aangezien de huidige bestuursovereenkomst voor de opvanglocatie op het water medio 2027 afloopt. Het debat in de raad verliep zo dynamisch dat de vergadering op verschillende momenten even stil werd gelegd. Zo stelde de voorzitter direct een schorsing voor nadat de oppositie haar amendement en motie had gepresenteerd, zodat het college en fracties de stukken tot zich kon nemen en een formeel oordeel kon vormen. Later in de avond volgde op uitdrukkelijk verzoek van de indiener nog een schorsing om de reactie van de wethouder te wegen.

Bestuurlijke regie: raad of college
SGP-ChristenUnie diende een motie in om te borgen dat de gemeente, zolang de landelijke wetgeving van kracht is, simpelweg uitvoering geeft aan de geldende wettelijke opvangtaak. Erik van Hartingsveldt lichtte de noodzaak toe en probeerde een krachtig politiek signaal af te geven: "Wij lopen niet weg voor onze verantwoordelijkheid, maar verantwoordelijkheid begint wel met ‘eerlijk zeggen’, ‘wat moet wat kan’ en ‘wat we als gemeente zelf willen’. Juist op die 3 punten willen wij vanavond meer duidelijkheid."

Andere partijen in de raad toonden zich eveneens terughoudend om de motie van de gecombineerde fractie te steunen. Men vreesde dat een te vroege, harde toezegging over het blind volgen van de Spreidingswet de lokale onderhandelingspositie in de weg zou zitten. De grotere fracties wilden de handen vrij houden in de gesprekken met het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) en het Rijk. Vanuit de VVD werd deze behoudende en kritische houding richting de landelijke overheid gesteund. Daan van den Wollenberg (VVD) verwoordde het standpunt als volgt: "Om uiteindelijk de mogelijkheid te behouden om de opvang naar Ambachts inzicht dus naar ons inzicht te willen te kunnen sluiten, is een langdurige Overeenkomst van 5 jaar dus per definitie onwenselijk."

Doevendans: raad heeft regie, geen collegeverantwoordelijkheid 

Strijd om de echte bestuurlijke verantwoordelijkheid
Een breekpunt in het asieldebat was de discussie over het ingediende amendement van SGP-ChristenUnie. Deze fractie uitte openlijk frictie over de opstelling van het college. In de voorbereidende commissievergadering had de portefeuillehouder immers herhaaldelijk verklaard dat de raad en het Seniorenconvent aan zet waren om de vragen te formuleren. De christelijke oppositie vond dat het college hiermee zijn eigenlijke taak ontliep. Met het amendement probeerde de fractie de echte, volledige bestuurlijke verantwoordelijkheid bij het college neer te leggen. De partij eiste een formele aanpassing van het besluit: "waarbij het college als opdrachtgever verantwoordelijk blijft voor een zorgvuldige en neutrale onderzoeksopzet, en de definitieve onderzoeksopzet voorafgaand aan de start openbaar met de gemeenteraad wordt gedeeld als raadsvoorstel".

Wethouder Oene Doevendans reageerde resoluut tijdens zijn termijn en wees de claim van de oppositie ferm af. Hij stelde dat het college de regie juist bewust bij de volksvertegenwoordiging laat: "Zoals het amendement nu opgesteld is en we zouden dit aannemen, dan zijn we eigenlijk in strijd met de motie waarbij de Raad de regie heeft opgevraagd over dit onderwerp. Dus vanuit die gedachte zouden we u dat willen afraden. (...) Dit is geen collegebevoegdheid meer. Het is een raadsbevoegdheid."

Doevendans voegde daaraan toe dat de zakelijke overeenkomst met het onderzoeksbureau logischerwijs door het college wordt getekend wegens de budgetten, maar dat de inhoudelijke koers een raadstaak blijft. Dit leidde tot felle reacties van de indiener, die stelde dat het college "het vuur" miste om zelf voorop te lopen.

Bij de uiteindelijke stemmingen bleek de steun voor SGP-ChristenUnie onvoldoende. Het amendement kreeg alleen de stemmen van de eigen fractie. De motie strandde eveneens, ondanks extra steun van PRO. Het hoofdvoorstel van het college om de onderzoeken te hervatten werd, met uitzondering van PRO, aangenomen.

Wat gebeurt er in juli 2027 met de Oekrainers bij het Citadelterrein? 

Toekomst Oekraïense ontheemden
Aansluitend verschoof de aandacht naar de opvang van Oekraïense ontheemden op het water aan het Citadelterrein. Daar worden daar 250 personen opgevangen die inmiddels diep zijn geworteld in Ambacht, deelnemen aan het onderwijs en de arbeidsmarkt, en officieel staan ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP). Hoewel de Europese Richtlijn Tijdelijke Bescherming is verlengd tot begin 2028, is de toekomst van de ligplaats na juli 2027 nog onzeker.

Het college stelde voor om parallelle sporen te bewandelen: de gesprekken met de terreineigenaar voortzetten en gelijktijdig starten met een gefaseerde afbouw. Deze afbouw verloopt via een natuurlijk verloop van gemiddeld 4 tot 5 personen per maand die de boot verlaten, waarbij opengevallen plekken niet opnieuw worden opgevuld. Mocht verlenging op de huidige locatie onmogelijk blijken, dan zet het college in op het verkennen van alternatieve locaties op het water en overleg binnen de Regionale Regietafel. De opvangkosten worden volledig door het Rijk vergoed, waardoor er voor de gemeente geen directe financiële risico’s zijn, mits eventuele transitiekosten vooraf door het ministerie worden goedgekeurd. Het raadsvoorstel werd met een overweldigende meerderheid aangenomen. Alleen PRO stemde tegen. 


Corine van Driel: zorg als gemeente dat je beter zicht krijgt op de locaties en patronen van deze overlast

CDA-motie over aanpak geluidshinder strandt na duidelijke stemming
De raadsvergadering werd afgesloten met een debat over de leefbaarheid in de Ambachtse wijken. Aanleiding was een motie vreemd aan de orde van de dag ingediend door Corine van Driel namens het CDA. Het CDA kaartte aan dat inwoners op diverse specifieke plekken in de gemeente ernstige overlast ervaren van luidruchtige voertuigen. Dat heeft een directe impact op het woongenot, de nachtrust en de volksgezondheid.

Het CDA betoogde dat de lopende acties van het college zich te eenzijdig richten op gemiddelde geluidsbelasting en snelheidsoverlast overdag. Volgens de partij zijn het echter juist de losse, harde geluidspieken in de avond- en nachturen die inwoners abrupt uit hun slaap houden.

Corine van Driel verwoordde de frustratie van de getroffen burgers en de noodzaak voor lokale actie helder tijdens haar inbreng: "Ik heb de volledige 40 minuten nog een keer teruggeluisterd om nou te kijken wat ik door kon geven aan de mensen die ze bij ons hebben gemeld en daar werd het verschil gewoon niet duidelijk, vandaar dat we toch deze motie in hebben."

De motie riep het college op om ervoor te zorgen dat de gemeente zelf beter zicht krijgt op de locaties en patronen van deze specifieke overlast. Daarnaast eiste het CDA: dat inwoners uiterlijk op 1 januari 2027 duidelijk geïnformeerd zouden worden over een laagdrempelige online mogelijkheid om deze incidenten rechtstreeks bij de gemeente te melden. Hierdoor kunnen bruikbare data verzameld worden voor een gerichte aanpak.

Stoopman ontraadde de motie
De verantwoordelijke wethouder, Robbert Stoopman, ontraadde de motie namens het college en noemde het initiatief overbodig. Hij legde uit dat er na ambtelijk overleg met de politie al een specifiek meldveld voor geluidsoverlast is ingericht op de website politiepunt.nl, wat voor inwoners een laagdrempelige route is. Over het gemeentelijke meldsysteem Fixi was de wethouder duidelijk: dit is een standaard softwareopsolution die door tientallen gemeenten wordt gedeeld en wordt afgenomen bij een externe leverancier. Ambacht kan daarom niet zelfstandig maatwerkaanpassingen of specifieke categorieën toevoegen. Stoopman benadrukte dat meldingen bij de politie direct leiden tot registratie en een reële pakkans, ook in de nachtelijke uren.

Robbert Stoopman: motie overbodig; politie heeft al een laagdrempelige route

De fracties van SGP-ChristenUnie, PRO en Leefbaar Ambacht schaarden zich achter het CDA om het signaal van de inwoners serieus te nemen. De coalitiepartijen zoals D66 en Gemeentebelangen vonden de toezeggingen van de wethouder vooralsnog voldoende. Zij pleitten ervoor om de reeds ingezette maatregelen en de samenwerking met de politie eerst een eerlijke kans te geven in de praktijk.

De daaropvolgende stemming zorgde voor een definitieve beslissing: met 11 stemmen voor en 12 stemmen tegen werd de CDA-motie nipt verworpen, waarmee een roerige raadsavond tot een einde kwam.