Historisch nieuws vanuit de Augustijnenhof. Deel 11: Het stond in de krant

20 april 2026 • 02:14 door Augustijnenhof

DORDRECHT - Voor speurders naar historische gebeurtenissen is niets zo leuk als het uitpluizen van oude kranten. Het hoeven geen spectaculaire berichten te zijn die een inkijkje geven over het alledaags leven in Dordrecht. Hier dus wat ‘oud nieuws’!

Het einde van de kraan Rodermond
Deze advertentie in de Dordrechtsche Courant van 11 augustus 1872 kondigde het definitief einde aan van de eeuwenoude Kraan Rodermond, die in de Houttuinen aan de kade van de Nieuwe Haven stond (ongeveer op de plek waar nu een giraffe staat).

VERKOOP TOT AMOTIE
Bij Inschrijving. Van de houten kraan, staande aan de Nieuwe Haven bij de Engelenburgerbrug te Dordrecht. De voorwaarden waarnaar deze verkoop geschieden zal, liggen ter visie op het bureau der Gemeentewerken, alwaar verdere inlichtingen te verkrijgen zijn. De inschrijvingsbiljetten moeten ter Gemeente Secretarie ingeleverd zijn op Dinsdag den 20 Augustus e.k. des middags ten 12 ure.

Hierboven: Links de kraan Rodermond in de achttiende eeuw

Bliksemschichten boven Dordrecht
Uit de Dordrechtsche Courant van 16 juli 1881: Nadat heden morgen tegen half 10 eenige regendruppels ter grootte van een rijksdaalder loodzwaar uit het luchtzwerk op den uitgedroogde aardbodem waren komen vallen, als voorboden van een verkwikkende regen, kwam weldra het welkome hemelwater in stroomen nederdalen, tevens vergezeld, op tal van plaatsen in onze gemeente en hare omstreken sproten van hare kracht achterliet. In den houtzaagmolen 'T HERT van C. Weber aan den Noordendijk heeft de bliksem een der wieken getroffen, brand veroorzaakt in de rieten kap, welke spoedig door een aantal werklieden, die zich in de nabijheid bevonden, werd gebluscht, en bovendien belangrijke schade binnen den molen aangerigt.

Ook van den houtzaagmolen DE AREND aan het Kromhout (foto hierboven), werd een der wieken getroffen, zonder echter brand te veroorzaken; op de Societeit DE HARMONIE werd een der vlaggenstokken verbrijzeld, bij den heer Ph. ZADOKS Szn aan het Bagijnhof werd de schoorsteen getroffen en een stuk daarvan bij een der buren door het dak geworpen. In de stoombierbrouwerij DE ORANJEBOOM sloeg de bliksem vermoedelijk door het dak van den paardenstal, vervolgens zijn weg nemende naar een daaraangrenzende open plaats, heeft hij daar een gat in de grond geslagen, terwijl hij nog in een spoelbak met ledige flesschen eenige daarvan verbrijzelde. Tot zoover wat onze gemeente betreft.

Brand met melk geblust
Ook in 1901 moet er héél wat water door de Nieuwe Haven hebben gestroomd. Maar waarom moeilijk doen als het makkelijk kan ? In het huis van J. van Dorpel aan de Nieuwe Haven, was een brand ontstaan die door voorbijgangers met melk werd geblust.

Of hiervoor ter plekke een koe werd gemolken of een passerende melkboer zijn handel snel kwijtraakte wordt niet in het krantenartikel vermeld.

Dordrechtsche Courant van maandag 25 november 1901: Gisterenavond omstreeks half 7 geraakte in den gang der woning van den heer J.v.d.D. Nieuwe Haven 17 rood alhier, de petroleumlamp in brand, waarschijnlijk doordien de tocht de vlam naar binnen deed slaan. Een paar voorbijgangers slaagden er spoedig in het begin van de brand met melk te blusschen. De aangerichte schade is niet van betekenis.

De heldendaad van de Jansje Bouman
In het NRC van 12 januari 1913 lezen we over Jansje Bouman, die werd beloond vanwege de redding van een drenkeling:
Een moedige daad beloond
In den avond van 30 Juli van het vorig jaar riepen eenige kinderen, die op den hoek van Wolwevershaven en Vlak te Dordrecht speelden, dat er een te water was gevallen. Het bleek te zijn de 6-jarige Toon Dans, die in levensgevaar verkeerde. Gelukkig kwam juist de 13-jarige Jansje Bouman per rijwiel aanrijden en terstond den toestand overziende, stapte zij af, trok haar mantel uit en sprong als ervaren zwemster in de haven. Zij wist den knaap te grijpen en naar den kant te brengen, waar anderen hem een stok toestaken om hem naar zich toe te trekken. De jongen liet dien stok echter los en viel opnieuw in het water, maar het moedige meisje greep hem opnieuw, zoodat de drenkeling toen met behulp van een haak op den wal gebracht kon worden, zonder letsel te hebben bekomen. Die moedige daad bleef niet onbeloond. Gisternamiddag was Jansje Bouman door den burgemeester van Dordrecht in zijn werkkamer ten raadhuize genoodigd, om een huldeblijk van het Carnegie-heldenfonds in ontvangst te nemen. In tegenwoordigheid van den gemeente-secretaris en den vader van het meisje, den heer G. Bouman, sprak de burgemeester Jansje hartelijk toe, wenschte haar geluk met de moedige redding en sprak de hoop uit dat zij mocht voortgaan met het betoonen van menschlievenheid en anderen ten voorbeeld zou strekken. Als aandenken stelde hij de redster ter hand een fraai massief gouden schakelarmband met gedenkpenning waarop gegraveerd staat: 'Het Carnegie-Heldenfonds aan Jansje Bouman, ter herinnering aan 30 Juli 1912'.

De Medaille van het Carnegie Heldenfonds is ingesteld in 1911 door de Nederlandse afdeling van het fonds. De medaille wordt in zilver of brons uitgereikt aan hen, die met eigen levensgevaar anderen het leven hebben gered of daartoe een serieuze poging hebben gedaan.

Twee dames die de broek aan hadden Uit “Het Vaderland” van 29 maart 1933:
Twee Rotterdamsche dames, die dinsdag per motorfiets op weg waren naar Antwerpen, hebben ´s middags te Dordrecht een minder aangenaam avontuur beleefd. Er mankeerde iets aan hun rijwiel, waardoor zij genoodzaakt waren op het Blauwpoortsplein bij het Zwijndrechtsche veer een onderzoek in te stellen. Haar kleeding, motorjekker en broek trok spoedig de aandacht van opgeschoten jongens en anderen, die het de dames lastig maakten en zelfs tot handtastelijkheden overgingen. De vrouwen bleken niet op hun mondje gevallen en beantwoorden de plagerijen met heftige uitvallen, wat ten gevolge had, dat één der Dordtenaars een harer met een gieter te lijf ging en haar daarmee een lichte verwonding toebracht. De aangevallene sprong den aanvaller op den nek en beet hem in een der ooren, zij haalde zelfs een mes tevoorschijn. Het slot was dat de politie zich met het geval bemoeide en het heele stelletje naar het bureau bracht. Vermoedelijk zal er nog een vervolging wegens mishandeling uit voortvloeien.