Historisch nieuws vanuit de Augustijnenhof. Deel 09: Hè hè, effe rust…
Je zult maar ruim 235 jaar onafgebroken, in weer en wind en ook nog eens in een knap lastige houding in een dakgoot hebben gezeten. We schrijven 1963 wanneer deze vermoeide bebaarde en bejaarde heer na ruim twee eeuwen eindelijk mocht uitrusten en liefdevol werd verzorgd na die barre omstandigheden.
Het is Vadertje Tijd, een personificatie van het begrip ‘tijd’ uit de allegorische kunst, die op een enorm pand aan het Dordtse Vlak thuishoort. Voor de rustperiode heeft hij zijn hoofddeksel - een zandloper- eventjes af mogen zetten.
Rond 1618 stond op het Vlak, tussen de Binnen Walevest en de Hoge Nieuwstraat, een rijtje van zeven ‘gewone’ huizen. Vier van deze huizen werden in eigendom verworven door de financieel succesvolle schipper Nicolaas Kool. Hij liet de huizen afbreken en daarvoor in de plaats het enorme herenhuisVadertje Tijdbouwen.
Een onbekende bouwmeester ontwierp de deftige barokgevel met boven 'de Tijd' twee wapenborden van Kool en zijn vrouw omlijst met zogenaamde oeils de boeufs. De kroonlijst met een jaartal in Romeinse cijfers werd opgesmukt met caissons en vier consoles, ofwel versierde ondersteuningen. In het midden verschafte een Lodewijk XVI deur, waarboven een deurkalf, toegang tot het huis. Het geheel was omgeven door een eenvoudig ijzeren hek met hardstenen stoeppalen
Toch is de stoute opzet niet geheel en al verwezenlijkt; de achterzijde bleef namelijk onder de maat en doet veronderstellen dat Kool toch wat boven zijn krachten heeft gegrepen. Aan deze gedachte wordt voedsel gegeven door een reeds tien jaar later genomen beslissing, waarbij zijn weduwe tot inkrimping van haar woonruimte overging en het hoekhuisdeel aan de Hoge Nieuwstraat een andere bestemming kreeg. Behalve binnenshuis ontstond daardoor rond 1900 ook disharmonie aan de pui, die aan de linkerzijde een ernstige verminking opliep door het aanbrengen van een winkelpui zoals op de foto te zien is.
Om de tuin geleid
En Vadertje Tijd? Die zit na zijn rustpauze al weer ruim zestig jaar fris en monter in de dakgoot en wordt zo nu en dan door vakkundige schilders opnieuw geschminkt. Al is het dan koud, in de herfst en winter geniet hij het meest van zijn plekje omdat in die maanden de enorme kastanjebomen die zijn uitzicht belemmeren hun bladeren verliezen en hij dan uitkijkt over de Wolwevershaven en de daarin liggende tijdloze historische zeilschepen, net als in 1727, dus hij blijft nog wel even zitten en zeker met de goede verzorging op zijn oude dag…
Bron: Jan Willem Boezeman (Augustijnenhof).
U kunt zich gratisop het cultuurhistorisch e-Zine 'Dordrecht Monumenteel | Dordts Geboren' abonneren op https://augustijnenhof.nl/tijdschrift.
